PL EN RU
W poszukiwaniu paradygmatu „cnoty powszechnej”. Miejsce Senatu w republice szlacheckiej według Kaspra Siemka
 
 
Więcej
Ukryj
1
Centrum Myśli Polityczno-Prawnej im. Alexisa de Tocqueville’a, Uniwersytet Łódzki
 
 
Data publikacji: 21-07-2026
 
 
Studia Politologiczne 2026;81
 
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE
Celem artykułu jest przedstawienie zarysu myśli politycznej Kaspra Siemka. Był republikaninem; jak powszechnie przyjmowano w ówczesnej polskiej myśli republikańskiej kluczem dla trwania Rzeczypospolitej w dobrostanie była republika mixta – połączenie arystokracji, monarchii i demokracji miało być rozwiązaniem optymalnym. Co jednakże wyróżnia Kaspra Siemka, to poszukiwanie stałego komponentu moralnego – cnoty – w obywatelu. Wzorem zaś cnót wszelakich mieli być senatorowie; senator staje się właściwie ponadczasowym punktem odniesienia dla obywatela, drogowskazem i ucieleśnieniem idei „republikanina”.
INFORMACJE O RECENZOWANIU
Sprawdzono w systemie antyplagiatowym
REFERENCJE (32)
1.
Augustyniak U., Historia Polski 1572–1795, PWN, Warszawa 2008.
 
2.
Augustyniak U., Sarmatyzm, [w:] Jan Król Sobieski. Monarcha sarmatów, «Pomocnik Historyczny. Polityka» 2019, nr 6.
 
3.
Balcerczyk I., Sydor P., Wizja społeczeństwa obywatelskiego XVII-wiecznej Rzeczypospolitej w ujęciu Kaspra Siemka, «Przegląd Prawa Publicznego» 2020, nr 12.
 
4.
Banach T., Res Publica Est Res Populi: Myśl Polityczno-Prawna Marka Tulliusza Cycerona, Łódź (UŁ), 2023.
 
5.
Bardach J., Leśnodorski B., Pietrzak M., Historia ustroju i prawa polskiego, PWN, Warszawa 1994.
 
6.
Bernacki W., Myśl polityczna I Rzeczpospolitej, Kraków 2011.
 
7.
Bodin J., Sześć ksiąg o Rzeczypospolitej, PWN, Warszawa 1958.
 
8.
Bogucka M., Kazimierz Jagiellończyk i jego czasy, Kraków 2009.
 
9.
Cyceron M.T., Mowa w sprawie naczelnego dowództwa Gnejusza Pompejusza, Kęty 2015.
 
10.
Dubel L., Historia doktryn politycznych i prawnych do schyłku XX wieku, Warszawa 2012.
 
11.
Goślicki W., O senatorze doskonałym, Arcana 2000.
 
12.
Jellinek I., Ogólna nauka o państwie, Warszawa 1921.
 
13.
Kolańczyk K., Prawo rzymskie, Warszawa 2007.
 
14.
Kołakowski L., Główne nurty marksizmu. Część 1. Powstanie, Poznań 2001.
 
15.
Kucharski T., Sejmy elekcyjne w Rzeczypospolitej Obojga Narodów w latach 1632–1733, Warszawa 2021.
 
16.
Kuderowicz Z., Filozofia nowożytnej Europy, PWN, Warszawa 2014.
 
17.
Mieszkowski P., Polonus, wstęp i przypisy T. Tulejski, Warszawa 2023.
 
18.
Ogonowski Z., 700 lat myśli polskiej. Filozofia i myśl społeczna XVII wieku, Warszawa 1979.
 
19.
Olizarowski A.A., De politica, Warszawa 2022.
 
20.
Pawłowska-Kubik A., Rokosz sandomierski 1606–1609. Rzeczpospolita na politycznym rozdrożu, Toruń 2019.
 
21.
Piekarski R., Koncepcja cnót politycznych Machiavellego na tle elementów klasycznej etyki cnót, Gdańsk 2007.
 
22.
Rousseau J.J., Rozważania o rządzie polskim i jego zamierzonej reformie, przekł. i oprac. A. Grześkowiak-Krwawicz, Warszawa 2023.
 
23.
Siemek K., Dobry Obywatel, tłum. J. Macjona, wstęp I. Balcerczyk, P. Sydor, Warszawa 2018.
 
24.
Siemek K., Lakon, tłum. J. Macjon, wstęp P. Sydor, Warszawa 2021.
 
25.
Skoczek J., Pisma pedagogiczne doby Odrodzenia (wybór), Wrocław 1956.
 
26.
Tatarkiewicz W., Historia filozofii, t. 2, Warszawa 2025.
 
27.
Tazbir J., Świat panów Pasków, Łódź 1986.
 
28.
Tracz-Tryniecki M., Republika versus monarchia. Myśl polityczna Andrzeja Maksymiliana Fredry, Łódź 2019.
 
29.
Urwanowicz E.D., Koronne zjazdy szlacheckie w dwóch pierwszych bezkrólewiach po śmierci Zygmunta Augusta, Białystok 1998.
 
30.
Wierzbicki L.A., Pospolite ruszenie w Polsce w II połowie XVII wieku. Ostatnie wyprawy z lat 1670–1672, wyd. UMCS Lublin 2011.
 
31.
Winniczuk L., Kasper Siemek. Zapomniany pisarz postępowy XVII wieku, «Problemy» 1952, nr 9.
 
32.
Żółtowska I., Wstęp do M.T. Cyceron, O państwie. O prawach, Kęty 2016.
 
ISSN:1640-8888
Journals System - logo
Scroll to top