Deliberative Tortoise or Plebiscitary Hare?
The Evolution of Participatory Budgeting in Poland
and Its Future Prospects
1
Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej
w Krakowie
Publication date: 2026-05-18
Studia Politologiczne 2026;80
KEYWORDS
ABSTRACT
The article focuses on the analysis of deliberative participation of residents at
the local level in Poland, and the case study is the Polish participatory budget countrywide
study conducted between 2019 and 2025 at the University of the Commission of National
Education in Krakow, in connection with the implementation of the NCN OPUS 17 research
grant. The analysis does not begin with basic concepts and concepts, as these findings
have been published numerous times by the author over the past thirty years, and a such
a résumé wouldn’t be possible to fit into an article format. The content focuses on the
characteristics of the research, verification of the main research question, and conclusions
relating to the title issue, which were formulated based on the results of detailed studies
of participatory budgeting in Poland.
PEER REVIEW INFORMATION
Article has been screened for originality
REFERENCES (50)
1.
Abramczuk K., Dobre powody, by pomóc nieznajomemu. Relewantna informacja w sytuacjach wzajemności pośredniej, «Decyzje» 2008, nr 10.
2.
Alesina A., Giuliano P., Culture and Institutions, «Journal of Economic Literature» 2015, vol. 53, nr 4, https://pubs.aeaweb.org/doi/pd... (18.03.2026).
3.
Baiocchi G., Participation, activism, and politics. The Porto Alegre experiment and deliberative democratic theory, «Politics & Society» 2001, vol. 29, nr 1.
5.
Beyer J., On a branching route: The spectrum of path dependence in policy research, «Review of Policy Research» 2025, vol. 43, nr 1, https://doi.org/10.1111/ropr.7... (18.03.2026).
6.
Brol M., Derlukiewicz N., Budżet obywatelski w największych polskich miastach – perspektywa urzędników i aktywistów, Wyd. Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław 2023.
7.
Buis S., Participatory Budgeting at EU Level – Promises and Pitfalls, «Democracy & Technologies» 2023, April 27, Innovation in Politics Institute, Vienna, https://democracy-technologies... (18.03.2026).
8.
Calisto Friant M., Deliberating for sustainability. Lessons from the Porto Alegre experiment with participatory budgeting, «International Journal of Urban Sustainable Development» 2019, vol. 11, nr 1.
9.
Coleman J.S., Social Capital in the Creation of Human Capital, «The American Journal of Sociology» 1988, vol. 94.
10.
Fortes A., Participatory Budgeting in Porto Alegre: An Experience in Democratic Innovation and its Historical Background, «Moving the Social: Journal of Social History and the History of Social Movements» 2013, vol. 49.
11.
Fukuyama F., Trust: The Social Virtues and the Creation of Prosperity, Simon and Schuster, New York 1996.
12.
Graeber D., Wengrow D., The Dawn of Everything: A New History of Humanity, Penguin Books, London 2021.
13.
Habermas J., Teoria działania komunikacyjnego. Tom I. Racjonalność działania a racjonalność społeczna, PWN, Warszawa 1999.
15.
Klijn E.H., Koppenjan J., Governance networks in the public sector, Routledge, London 2016.
16.
Kotanidis S., Participatory budgeting: A pathway to inclusive and transparent governance, European Parliamentary Research Service (EPRS), Briefing 2024 (PE 762.412), European Parliament, https://www.europarl.europa.eu... (18.03.2026).
17.
Maturana H.R., Varela F.J., Autopoiesis and Cognition. The Realisation of the Living, Kluwer Group: Reidel Publishing Co., Dotrecht 1980.
19.
Nash J.F., Non-Cooperative Games, «The Annals of Mathematics» 1951, vol. 54, nr 2, https://www.math.ucdavis.edu/~... (18.03.2026).
20.
Niemeyer S., Knowledge and the Deliberative Stance in Democratic Systems: Harnessing Scepticism of the Self in Governing Global Environmental Change, [w:] J. Glückler, G. Herrigel,.
21.
M. Handke (red.), Knowledge for Governance. Knowledge and Space, Springer, New York 2021, https://doi.org/10.1007/978-3-... (18.03.2026).
22.
North D.C., Institutions, Institutional Change and Economic Performance, Cambridge University Press, Cambridge 1990.
23.
Nylen W.R., Participatory Democracy versus Elitist Democracy Lessons from Brazil, Palgrave, New York 2003.
24.
Olson M., The Logic of Collective Action: Public Goods and the Theory of Groups, Harvard University Press, Cambridge 1965, 1971.
25.
Olson M., The Rise and Decline of Nations: Economic Growth, Stagflation, and Social Rigidities, Yale University Press, Yale University Press, New Haven 1986.
26.
Putnam R.D., Making Democracy Work: Civic Traditions in Modern Italy, Princeton University Press, Princeton 1993.
27.
Seevers R.E., The Politics of Gagging: The Effects of the Global Gag Rule on Democratic Participation and Political Advocacy in Peru, «Brooklyn Journal of International Law» 2006, vol. 3, nr 31.
28.
Soga M., Gaston K.J., Shifting baseline syndrome. Causes, consequences and implications, «Frontiers in Ecology and the Environment» 2018, vol. 16, nr 4.
29.
Sroka J., Europejskie stosunki przemysłowe w perspektywie porównawczej, Wyd. Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2000.
30.
Sroka J., Polityka organizacji pracodawców i przedsiębiorców, Wyd. Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2004.
31.
Sroka J., Tonality and Atonality: A Systemic Aspect of Patchwork Capitalism, «Warsaw Forum of Economic Sociology» 2022, vol. 13, nr 25.
32.
Sroka J., Tonalność i atonalność: systemowy aspekt kapitalizmu patchworkowego, «Warsaw Forum of Economic Sociology» 2022, vol. 13, nr 25.
33.
Sroka J., Deliberative empowered democracy – systemowa pozycja aktora i składniki rozstrzygania publicznego: próba rozszerzenia i reinterpretacji modelowej propozycji Luigiego Bobbia, «Teoria Polityki» 2023, vol. 7, nr 7, https://ejournals.eu/czasopism... (18.03.2026).
34.
Sroka J., Korporatyzm i pluralizm jako zbiory rozmyte oraz miejsce polskiej – chwiejnej wersji dialogu społecznego w kategoryzacji europejskich stosunków przemysłowych, [w:] I. Zakrzewska, J. Gardawski (red.), Dialog społeczny – koleiny i rozdroża, Centrum Partnerstwa Społecznego „Dialog”, MRPiPS, Warszawa 2025, https://cpsdialog.gov.pl/wp-co... (18.03.2026).
35.
Sroka J., Zbyt wiele, czy zbyt mało opcji? Przyczyny braku synergii w reżimie wiedzy oraz widoki na modelowanie zmian z wykorzystaniem metod współczesnego behawioralizmu publicznego, «Studia z Polityki Publicznej» 2025, vol. 2, nr 3, https://econjournals.sgh.waw.p... (18.03.2026).
36.
Sroka J., Podgórska-Rykała J. (red.), Citizen participation in budgeting and beyond: Deliberative Practices and their Impact in Contemporary Cases, Libron, Kraków 2021, http://libron.pl/katalog/czyta... (18.03.2026).
37.
Sroka J., Podgórska-Rykała J., Zabdyr-Jamróz M. (red.), Local governance: ideas, concepts, experiences and goals for the future, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Pedagogicznego, Kraków 2021, https://rep.up.krakow.pl/xmlui... am/handle/11716/10917/PM1064--Local-governance--Podgorska-Rykala_inni%5bred%5d.pdf?sequence=1 (18.03.2026).
38.
Sroka J., Pawlica B., Podgóska-Rykała J., Bariery formuł deliberacyjnych w świetle badania praktyk budżetowania obywatelskiego w Polsce prowadzonych w okresie pandemii COVID-19, «Studia z Polityki Publicznej» 2021, vol. 8, nr 4, https://econjournals.sgh.waw.p... (18.03.2026).
39.
Sroka J., Podgórska-Rykała J. (red.), Deliberation in the Public Policies Planning Process: Experiences and Future Challenges, Libron, Kraków 2022, http://libron.pl/katalog/czyta... (18.03.2026).
40.
Sroka J., Pawlica B., Participatory budgeting in Dabrowa Gornicza – a research report, «MEST Journal» 2022, vol. 10, nr 2, https://mest.meste.org/MEST_Na... (18.03.2026).
41.
Sroka J., Pawlica B., Podgóska-Rykała J., Budżetowanie obywatelskie: perspektywa formalnoprawna, społeczno-empiryczna, funkcjonalno-systemowa, [w:] R. Kmieciak, K. Walkowiak (red.), Samorząd w systemie politycznym i terytorialno-administracyjnym Polski: osiągnięcia i perspektywy rozwoju, Wyd. UAM, Poznań 2022.
42.
Sroka J., Pawlica B., Ufel W., Evolution of the civic budget in Poland – towards deliberation or plebiscite?, Libron, Kraków 2022, http://libron.pl/katalog/czyta... (18.03.2026).
43.
Sroka J., Pawlica B., Ufel W., Participatory Budgeting in Hrubieszów, Poland, as an Example of Residents’ Sustainable Participation in Shaping Public Expenditure, «Studia z Polityki Publicznej» 2023, vol. 10, nr 1, https://econjournals.sgh.waw.p... (18.03.2026).
44.
Sroka J., Pawlica B., Ufel W., Pozorność i abstrahowanie. W poszukiwaniu źródeł niemocy we współdecydowaniu w sprawach publicznych, Libron, Kraków 2023, http://libron.pl/katalog/czyta... (18.03.2026).
45.
Sroka J., Pawlica B., Ufel W., Pola mocy (i niemocy) w dyskursach publicznych i współdecydowaniu. Analiza, propozycje modelowe i rekomendacje w nawiązaniu do budżetowania partycypacyjnego w Polsce, Libron, Kraków 2024, http://libron.pl/katalog/czyta... (18.03.2026).
46.
Sroka J., Pawlica B., Czy – oraz ewentualnie na ile – Legnica obiera kurs na partycypację innowacyjną w budżetowaniu obywatelskim: merytoryczno-techniczne wparcie projektów jako pole lokalnych interakcji pomiędzy Urzędem Miejskim w Legnicy a mieszkańcami, «Samorząd Terytorialny» 2024, nr 5.
47.
Sroka J., Zając W., Pawlica B., Partycypacyjna deliberacja – rozwój, regres czy stagnacja?, Libron, Kraków 2025, http://libron.pl/katalog/czyta... (18.03.2026).
48.
Torfing J., Rethinking path dependence in public policy research, «Critical Policy Studies» 2009, vol. 3, nr 1, https://doi.org/10.1080/194601... (18.03.2026).
49.
Weber M., Gospodarka i społeczeństwo. Zarys socjologii rozumiejącej, PWN, Warszawa 2002.
50.
Wydra H., Thomassen B. (red.), Handbook of Political Anthropology, Edward Elgar, Cheltenham 2018.
Share
RELATED ARTICLE
| ISSN: | 1640-8888 |
Czasopismo naukowe «Studia Politologiczne» uzyskało dofinansowanie z Ministerstwa Edukacji i Nauki w ramach programu „Rozwój Czasopism Naukowych” (projekt numer RCN/SN/0713/2021/1). Wysokość otrzymanego dofinansowania wynosi 79 607 zł. Celem projektu jest realizacja działań zmierzających do podniesienia poziomu praktyk wydawniczych i edytorskich, zwiększenia wpływu Czasopisma na rozwój nauki oraz dalszego zwiększania prestiżu Czasopisma w międzynarodowym obiegu naukowym. Okres realizacji projektu wynosi 24 miesiące.
© 2006-2026 Journal hosting platform by Bentus
We process personal data collected when visiting the website. The function of obtaining information about users and their behavior is carried out by voluntarily entered information in forms and saving cookies in end devices. Data, including cookies, are used to provide services, improve the user experience and to analyze the traffic in accordance with the Privacy policy. Data are also collected and processed by Google Analytics tool (more).
You can change cookies settings in your browser. Restricted use of cookies in the browser configuration may affect some functionalities of the website.
You can change cookies settings in your browser. Restricted use of cookies in the browser configuration may affect some functionalities of the website.
